ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ୧୩/୦୮: ୨୦୧୮ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଆମେରିକା ଓ ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ ବିବାଦ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାଧାନ ହୋଇନାହିଁ । ସେତେବେଳେ ଆମେରିକା କହିଥିଲା ଯେ ଚୀନ୍ ତାର ସୀମା ଉଲ୍ଲଂଘନ କରୁଛି । ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାରରେ ଅଲଗା ରାସ୍ତା ଗ୍ରହଣ କରୁଛି । ତେଣୁ ଆମେରିକା ଚୀନ୍ ରୁ ଆସୁଥିବା କୋଟି କୋଟି ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ଭାରୀ ଟିକସ (ଶୁଳ୍କ) ଲାଗୁ କରିଥିଲା। ଏହାର ଜବାବରେ ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟ ଆମେରିକୀୟ ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ଟିକସ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା।
ଏହା ଉଭୟ ଦେଶର ସାମଗ୍ରୀର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା ଏବଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱର ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳାକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥିଲା। ଏହି ବିବାଦ ଯୋଗୁଁ ଭାରତକୁ ଆମେରିକା ଏବଂ ଚୀନ୍ ଉଭୟକୁ ଅଧିକ ସାମଗ୍ରୀ ବିକ୍ରୟ କରିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଭାରତ ଏହି ସୁଯୋଗର ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଫାଇଦା ଉଠାଇ ପାରିନଥିଲା।
ପରେ ଯେତେବେଳେ ଟ୍ରମ୍ପ ପୁଣି ଥରେ ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେଲେ । ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୫ରେ, ସେ ଚୀନରୁ ଆସୁଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ପ୍ରାୟ ୧୪୫% ଟିକସ ଲାଗୁ କରିଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଭାରତରୁ ଆମେରିକା ଯାଉଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ କେବଳ ୨୬% ଟିକସ ଥିଲା। ତେଣୁ, ଭାରତର ରପ୍ତାନି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଥିଲା । କିନ୍ତୁ ଛଅ ସପ୍ତାହ ପରେ, ଆମେରିକା ଏବଂ ଚୀନ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଚୁକ୍ତି ହୋଇଥିଲା। ଏବେ ଚୀନରୁ ଆସୁଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ଆମେରିକାର ଟିକସ ୩୦% କୁ ହ୍ରାସ ପାଇଛି ଏବଂ ଚୀନ ଆମେରିକାରୁ ଆସୁଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ କେବଳ ୧୦% ଟିକସ ଲାଗୁ କରିଛି।
ଭାରତ-ଚୀନ୍ ସମ୍ପର୍କ ନୂଆ ଅୟାମାରମ୍ଭ:
ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଚୀନ୍ ଭାରତ ସହିତ ବାଣିଜ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରିଛି। ଏହା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଉଛି ଯେ ଆମେରିକାର ବର୍ଦ୍ଧିତ ଚାପ ଯୋଗୁଁ, ଚୀନ୍ ଏବେ ନୂତନ ଅଂଶୀଦାର ଖୋଜୁଛି, ଏବଂ ଭାରତ ଏହା ପାଇଁ ଏକ ଦୃଢ଼ ବିକଳ୍ପ ହୋଇପାରିବ। ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ସାଂଘାଇ ସହଯୋଗ ସଂଗଠନ (SCO) ବୈଠକରେ ଯୋଗଦେବା ପାଇଁ ସମ୍ପ୍ରତି ଚୀନ୍ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି। ଏହି ଗସ୍ତ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନାର ଏକ ନୂତନ ଆରମ୍ଭର ସଙ୍କେତ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଉଛି।
ଏବେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ମଧ୍ୟ ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ଏବଂ ୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ଚୀନ୍ ଗସ୍ତ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି । ଏହି ଗସ୍ତ ଅନେକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ବିଶେଷ, କାରଣ ଏହା ୨୦୨୦ର ଗଲଓ୍ୱାନ୍ ଉପତ୍ୟକାରେ ଭାରତ-ଚୀନ୍ ସଂଘର୍ଷ ପରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦିଙ୍କ ପ୍ରଥମ ଚୀନ୍ ଗସ୍ତ ହେବ। ଏହା ପୂର୍ବରୁ ସେ ୨୦୧୯ରେ ଚୀନ୍ ଗସ୍ତ କରିଥିଲେ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ପୂର୍ବରୁ ୩୦ ଅଗଷ୍ଟରେ ଜାପାନ ଯିବେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଭାରତ-ଜାପାନ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବେ। ଏହା ପରେ ସେ ସିଧାସଳଖ ଚୀନ୍ ଯିବେ। ଏହି ଗସ୍ତର ଗୁରୁତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ କାରଣ ସମ୍ପ୍ରତି ଆମେରିକା ଭାରତ ଉପରେ 50% ଶୁଳ୍କ (ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କ) ଲାଗୁ କରିଛି। ସେହିପରି, ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟ ଆମେରିକାଠାରୁ ଶୁଳ୍କ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଚାପର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ଉଭୟ ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ଭାବନା ଦେଖୁଛନ୍ତି।
ଏହା ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଯେ ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ଉଭୟ ବ୍ରିକ୍ସ ଗୋଷ୍ଠୀର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଦସ୍ୟ। ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୪ରେ, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦି ଏବଂ ଚୀନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସି ଜିନପିଙ୍ଗ କାଜାନରେ ବ୍ରିକ୍ସ ସମ୍ମିଳନୀରେ ସାକ୍ଷାତ କରିଥିଲେ। ସେବେଠାରୁ, ସୀମା ଉତ୍ତେଜନା ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ ତୀବ୍ର ହୋଇଛି।
ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ୨୩ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୫ ରେ, ଚୀନ୍ରେ ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ଏକ ବଡ଼ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ ୨୪ ଜୁଲାଇରୁ ଚୀନ୍ ନାଗରିକମାନେ ଭାରତରେ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଭିସା ପାଇଁ ଆବେଦନ କରିପାରିବେ। ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ପର୍କ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଦିଗରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଙ୍କେତ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି। ଚୀନ୍ ପାଇଁ, ଭାରତ ସହିତ ସହଭାଗୀତା ଏହାର ଆର୍ଥିକ ଅସୁବିଧାକୁ ହ୍ରାସ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ, ଭାରତ ପାଇଁ ଏହା ବାଣିଜ୍ୟ ନିଅଣ୍ଟ ହ୍ରାସ କରିବା ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ସ୍ତରରେ ଏହାର ସ୍ଥିତିକୁ ମଜବୁତ କରିବାର ଏକ ସୁଯୋଗ ହୋଇପାରେ।
